Compagnon de route

13/07/2026

Slechts 5 weken is het dat mijn lichaam haar kracht losliet en vandaag voor de 20^ste keer wederom rechtop staat. Jaar na jaar, droom na droom, verlangen na verlangen. Maar wat een onophoudelijke lijdensweg leek, werd mettertijd een zeer bijzonder innerlijk parcours. Dat kwam vooral door de ontmoeting met mijn compagnon de route, dat wat in de hartlotus zetelt.

Zie, wij bewonen een voedsellichaam dat gevoelens, gedachten en sensaties belichaamt. Zo schept het lichaam een gevoel van ‘zelf’, een ik-ervaring, een ‘ik-ben…’.; het menselijk systeem is dus zelfscheppend en ook zelfherstellend. 

Het menselijk organisme is een lichaam-geest-systeem, het is de fysiek/mentale vorm van een wezen veel ruimer dan de bestaande wereld. Alle leven komt voort uit dezelfde bron, namelijk de grote oceaan of het Ene bewustzijn dat allesdoordringend is. Van daaruit stroomt de oerenergie, of ‘dat wat immer onmiskenbaar stroomt’. Deze éénheid wordt in Yoga gepresenteerd als Shiva-shakti of de mannelijke en vrouwelijke kwaliteiten die samen de wereld van vorm mogelijk maken.

Wanneer we sterven, keert het lichaam terug tot voedsel voor de planeet en de psyche of het gevoel van zelf lost daardoor mee op. Wat blijft, is de vorm van bewustzijn en gelukzaligheid. Sommigen vinden het fijn om het een naam te geven, zoals de ziel of het ware Zelf. Deze is echter nog steeds verbonden met de oerenergie. Deze subtiele, intelligente laag van ons menszijn is zonder dualiteit, het discrimineert niet, er zijn geen bewuste keuzes meer. Maar de neigingen of de vasanas en het karmisch geheugen zijn wel nog zeer subtiel gebonden aan de fysieke wereld. Daardoor zitten we als het ware vast in een cyclus van geboorte en dood. Ooit, na vele levens, zullen deze onzichtbare levensprocessen zich ook oplossen in het Ene Grote, het Alles, zoals een druppel water terugkeert naar de oceaan.

Wanneer je lijdt, wanneer je pijn ervaart, wanneer radeloosheid jou neerslaat, dan kan je gaan liggen, rillen van angst, huilen van verdriet. Je kan ook verstillen en diep naar binnen voelen; niet naar het verleden en niet naar de toekomst, maar verblijven in ‘nu’. En misschien komt het inzicht dat dit ‘slechts’ het organisme is die dit zelf ‘nu’ schept.

Maar wie is dan de waarnemer, waar is die, wat is het dat onaangeroerd verblijft in de hartlotus? Dat is wat ik noem ‘mijn compagnon de route’ (stiekem geplukt van mijn yogatherapiemeester 😊)

Het menselijk organisme kan geen twee gevoelsstaten tegelijk belichamen. Je kan niet én een angstig zelfgevoel ervaren én vrede, je kan niet verdriet én vreugde tegelijk ervaren. Het organisme is immer op zoek naar harmonie, naar homeostase, naar vrede en geluk.

Stel dat het organisme een ‘barcode’ is, dan zijn de streepjes ‘patronen’, ja, een soort rituelen van het organisme. Die zijn niet persé intelligent, het enige wat ze kunnen doen is zichzelf herhalen. Elke dag ontwaak je doordat lichaam en geest zich opnieuw verbinden via de ruggengraat en het hart. Elke dag word je wakker met dezelfde verlangens, afkeer, liefdes en angsten. Yoga noemt dit de cyclus van vrtti-samskara (niet te verwarren met het wiel van Samsara).

We kunnen aan transcedentale yoga doen, en heel dit lijden zomaar achter ons laten. Maar dat is niet persé verstandig zonder eerst goed verbonden te zijn met je lichaam en de grond. Zonder deze verbinding kan het wel eens ernstig mislopen.

We kunnen ook aan yogatherapie doen. Wel, hoe simpel kan het zijn. Yogatherapie laat de streepjes op de barcode zijn wat ze zijn en schept via het zelfscheppend vermogen van het organisme een nieuwe ik-ervaring, een ander zelfgevoel. Ja, bijvoorbeeld van angst naar innerlijke kracht. Het wilde paard – de geest- laat zich niet zomaar temmen, maar met consistentie en vertrouwen kan iedereen dit pad bewandelen.Transformatie gebeurt enkel onder de vleugels van een gunstige, compassievolle intentie (samkalpa), in volle gewaarzijn (bewust) en uiteraard via het holistische organisme. Er is voor elke barcode zeker een strategie op maat.

Enkel de ervaring is holistisch. Met de woorden, met de mantra, met de samkalpa, met de beweging en met de asem vragen we het lichaam om een gevoelsstaat te scheppen. Yoga noemt dit ‘bhava’. Enkel de bhava is zelfscheppend, enkel het gevoel vertelt ons dat het integrale lichaam/geest-systeem veranderde. De hele neurobiologie, de hele neuro-somatiek, de gehele chemisch-fysiologische magie veranderden, en dus ook het zelfgevoel.

Traditionele Yoga integreert daarom de hartlotus en haar deugden. Want ook dat werd ingeprogrammeerd in het organisme. Zelfs iemand die lijdt door kindertrauma heeft een organisme dat vrede, liefde en vreugde kan ervaren. Elk mens bezit de stad van het hart.

We verbinden met het lichaam, de asem, het hart en offeren onszelf compassie, aangenaamheid, schoonheid, vrede, stabiliteit, vervulling, zuiverheid, waarheid. We zijn op dat moment verder weg van de tegennatuurlijke mensenwereld en nemen de eerste treden naar de werkelijkheid.

Vallen en opstaan, vallen en opstaan, vallen en opstaan. Een identiteitsshift gebeurt niet over één nacht. Ik zou liegen mocht ik zeggen dat het makkelijk is. Je moet elke dag opdagen voor jezelf, ja, dit is echt nodig. Dat is zelfliefde, het is de innerlijke kracht en moed vinden om door te gaan.

Het is tijdens de pieken van ondraaglijk lijden, wanneer het organisme gebukt gaat, dat mijn compagnon de route mij omhelst en overlaad met liefde. Sommigen geven het graag een naam zoals ‘universum, matrix, God, het ongeziene, de heilige moeder.’  Zij staan allemaal symbool voor je ware Zelf die zetelt in de hartlotus. Er is immers geen afgescheidenheid. Er is geen ‘ik en het universum’, ‘ik en de matrix’, ‘ik en God’ of ‘ik en de moeder’, ‘ ik en Purusha’. Er is enkel het Ene. Daarom labelt Yoga zowel God als het individueel bewustzijn (ziel) als Purusha. Ze dragen beide dezelfde naam omdat ze één zijn.

Dankzij transcendentale ervaringen of yogatherapeutische transformatie krijgen we een glimp van innerlijke dieptes of van heiligheid. Een veilige haven vervuld van vrede. Net zoals wanneer ademhaling en geest elkaar loslaten doordat we de ademhaling vasthouden en binden in het hart.

Aangezien de enige vier realiteiten in ons leven het lichaam, de geest, emoties en energie zijn, praktiseren we ook op die niveaus yoga. Als je je emoties gebruikt, noemen we dit bhakti yoga; als je je intelligentie gebruikt, noemen we dit ‘gnana yoga’; als je je lichaam/fysieke acties gebruikt, noemen we dit ‘karma yoga’; als je je energieën transformeert, noemen we dit ‘kriya yoga’. Maar in werkelijkheid vormen ze allemaal samen één yogastrategie.

Traditionele Yoga heeft dus geen enkele bodem tot religie. Het is een oeroude wijsheid, het is de combinatie van inzicht en praktijk die al vele duizenden jaren werd doorgegeven. Het is niet gebaseerd op concepten of visies. Het is gebouwd op ‘ervaring’, het werd doorgegeven door mensen die de cyclus van geboorte-dood oplosten.

Yoga betekent dat het wilde paard werd getemd. Daardoor mogen we ervaren dat het hart als een fontein van liefde is. Yogatherapie ‘deblokkeert’ jouw waarheid. Soms gewoonweg om beter te bewegen, of om ons beter te voelen, of om de ademhaling moeiteloos te laten stromen, en zelfs om beter te verbinden met anderen. Soms om gewoonweg dieper te verblijven in de stilte.

En dat allemaal door Ahimsa. Geweldloosheid, aangenaamheid, vriendelijkheid, compassie voor lichaam, geest en wereld.

Moge je gehele organisme in volkomen harmonie zijn.